Günümüzde, dijital ortamda kullandığımız verilerin çeşitlenip boyutlarının artması, yeni depolama çözümlerinin getirilmesini zorunlu kılıyor. Müzik, video, oyun, fotoğraf gibi yüksek kapasite gerektiren medya uygulamaları ile iş odaklı proje çalışmaları, yüksek kapasiteli depolama aygıtlarının kullanılmasını zorunlu bir hale getiriyor ve disket, CD, DVD kronolojisi ile adım adım ilerleyen medya depolama teknolojileri, Blu-ray ile son halini alıyor. Bu yeni depolama teknolojisi, sadece bir kayıt çözümü olarak öne çıkmıyor üstelik. Blu-ray, kullanılan verinin daha verimli işleneceği anlamına geldiği için, dijital verinin kalitesini ve kullanım performansını oldukça artıracak bir teknoloji olarak da göze çarpıyor. Blu-ray kullanımının yaygınlaşması da bizi çok daha kaliteli videolar, görüntüleme çözümlen, ve ses kayıtları ile tanıştırıyor. Bu yeni teknolojinin bizi en çok ilgilendiren kısmı ise elbette ki oyunlar zira Blu-ray, devasa depolama kapasitesi ile oyun geliştiricilerinin, teknik anlamda çok daha gelişmiş oyunlar yapmalarına olanak tanıyor. Kısacası, Blu-ray’e depolanan oyunlar çok daha iyi grafiklere, seslere ve çok daha dolu bir içeriğe sahip olacak. Bunun karşılığında ise oyun yapımının hem maliyeti artacak, hem de süresi uzayacak.

Blu-Ray
Bundan yaklaşık olarak üç yıl önce, Blu-ray destekleyen firmalar ile HD-DVD destekleyen firmalar, ortak bir platform düzenlediler. Platformun amacı hem sektöre, hem de firmalara büyük zararlar veren format savaşlarına bir çözüm getirmekti. Sorunu çözmek için birçok farklı yol denendiyse de firmaların inadı kırılmadı ve HD-DVD - Blu-ray savaşı 2006 yılının Şubat ayında resmen başlamış oldu. Bulunduğumuz zaman dilimi itibariyle Apple, Dell, Hitachi, HP, JVC, LG, Mitsubishi, Panasonic, Pioneer, Philips, Samsung, Sharp, Sony, TDK ve Thomson gibi firmalar tarafından desteklenmekte olan Blu-ray depolama teknolojisinin başlıca biçimleri ise şu şekilde:

BD-ROM: Sadece okunabilir biçim; çeşitli yazılımlar, oyunlar ve film dağıtımları için kullanılmakta.
BD-R: Kaydedilebilir biçim; görüntü kaydı ve bilgisayarda veri depolamak için kullanılmakta.
BD-RE: Yeniden yazılabilir biçim; yine görüntü kaydı ve bilgisayarda veri depolamak için kullanılmakta.

Elbette ki Blu-ray için, bunların üzerine daha birçok biçim planlanmakta. Diskin yapısına biraz daha dikkatli baktığımız zaman sürücülerin, okuma ve yazma dalga genişliği (wavelenght) 405 nm olan mavi lazeri kullandığını görüyoruz. DVD ve CD’ler 650 ve 780 nm’lik lazer okuyucular kullanıyordu. Mavi lazerin kısa dalga genişliği, 12 cm’lik diskler üzerine daha fazla veri depolamaya olanak sağlıyor. Blu-ray’in veri yazılan katmanının disk yüzeyine yakın olması sebebiyle disk yüzeyi, ilk etapta çizilmelere karşı çok dayanıksızdı, ilk üretilen prototipler koruma için kartuşlarda saklanıyordu. Ancak bu süreç içinde polymer teknolojisinin gelişmesi, bu kartuşların kullanımını zorunluluk olmaktan çıkardı. Çizilmelere karşı koruma kullanan ilk firma TDK’ydı. dr Blu-ray’in bu “kırılganlık” sorununa karşı Sony ve Panasonic de kendi tabaka teknolojilerini geliştirdiler. Örneğin, Sony, kendi üretimi olan “yeniden yazılabilir medyalarını, çizilmelere karşı anti-statik kaplamayla spreylemeye başladı. Verbatim tarafından üretilen Blu-ray diskler ise “ScratchGuard” denilen sert tabaka ile kaplanıyor.

Artık her şey daha net
Blu-ray üzerine depolanacak ses ve görüntü verilerini sıkıştırmak için kullanılan codec’ler, daha uzun oynatma süresi ve megabyte başına daha fazla kalite sağlıyor. BD-ROM üzerinden kullanılacak görüntülerin sıkıştırılmasında hem donanım, hem de yazılım olarak pek çok codec kullanılıyor. Blu-ray üzerinden video oynatmak için oynatıcıların MPEG-2, H.264/AVC ve SMPTE VC-1 gibi codec’leri desteklemeleri gerekiyor. MPEG-2, DVD’leri oynatabilmek için gereken geri destek codec’i olarak konumlanırken, H.264/ AVC ise MPEG ve VCEG üzerine tasarlanarak MPEG-2′nin yeni formatı olarak şekilleniyor. VC-1 ise “Microsoft tarafından, MPE-G-4 codec’inden türetilerek geliştirilen codec”olarak biliniyor. Blu-ray üzerine depolanacak videoların, tek bir codec’i ya da hepsini birden desteklemesi mümkün. Elbette ki bu codec seçimleri, depolanıp oynatılacak videoların büyüklüğüne, süresine göre değişkenlik gösterecektir. Örneğin, MPEG-2 codec’i içerik üreticilerini, tek tabakalı BD-ROM (25 GB) üzerinde iki saatlik, yüksek çözünürlüklü video ile sınırlandırıyor. Buna karşılık VC-1 ve H.264 codec’leri, MPEG-2 ile sıkıştırılan videonun iki katını, daha kaliteli bir görüntü sunarak sıkıştırabiliyor.

İşin ses kısmına baktığımız zaman ise Blu-ray sürücülerinin, Dolby Digital AC-3, DTS ve doğrusal PCM formatlarını desteklemek zorunda olduklarını görüyoruz. Sürücüler, Dolby Digital Plus, Dolby TrueHD ve DTS HD formatlarını da destekleyebiliyorlar. Televizyon yayınından dijital kayıt almak isteyenler için de Blu-ray, gayet hızlı ve kaliteli bir seçenek olarak göze çarpıyor. Blu-ray, saniyede standart olarak 54 Mbit’lik bir veri aktarım hızı sunuyor. Bu aktarım hızı ise kaydedilecek yayın hangi kaynaktan gelirse gelsin (IPTV, kablo / uydu) gayet yeterli. Blu-ray diskte gelen videolar için maksimum transfer hızı (1.5x; hem ses, hem de görüntü yüklemesi için) saniyede 48 Mbit; HD-DVD filmlerde ise bu hız saniyede 36.55 Mbit. Blu-ray’in veri aktarımında 48Mbit’in, 40Mbit’i sadece görüntülemede kullanılabilirken HD-DVD, 36.55 Mbit’in tümünü hem ses, hem de görüntü için kullanıyor. Kısacası, film izlerken Blu-ray, HD-DVD’ye göre daha akıcı bir görüntü akışı sunuyor. Diğer taraftan, piyasaya çıkmış ya da çıkacak olan çoğu Blu-ray filmde bölge kodu uygulaması devam edecek. Buna göre, ülkemiz yine ikinci bölgede yer alıyor. Daha önce olduğu gibi Amerika Kıtası birinci, Asya Kıtası ise üçüncü bölge olarak adlandırılıyor.

Ev Sineması
Blu-ray disk, şu an ev sinema sektöründe faaliyet gösteren firmaların %70′i tarafından desteklenmekte. Sony Pictures En-tertainment, MGM (Hisselerinin %20 ’si Sony’de.), Disney, 20th Century Fox, Warner Bros. Pictures, New Line Cinema ve Lionsgate gibi önemli firmalar Blu-ray formatını destekliyor. 20 Ağustos 2007′de Paramount Pictures, DreamWorks Pictures ve DreamWorks Animation gibi önemli firmalar, o tarihten itibaren Blu-ray formatı ile çalışmayacaklarını açıkladı. Ancak Paramount,”ne yardan, ne de serden vazgeçip” Blu-ray’e dönüş hakkını her ihtimale karşı saklı tutuyor. Blu-ray formatından desteğini çeken firmaların bu hareketleri için gösterdikleri neden ise HD-DVD yazım ve basım maliyetlerinin Blue-ray’inkine göre çok daha ucuz olması. Bu nedenle Paramount ve DreamWorks etiketli filmler, sadece HD-DVD formatına özel bir şekilde piyasaya sürülecek.

Gelişme Süreci
Blu-ray teknolojisinin sınırları günümüz itibariyle çizilmiş olsa da mühendisler bu teknolojinin üzerinde hala çalışmaya devam ediyorlar. Çift katmanlı ve 100 GB kapasiteli Blu-ray diskler, modifiye edilmiş sürücüler üzerinde, TDK tarafından deneniyor. Hitachi’den gelen açıklamada, bu kapasitede bir diskin üzerine tam yedi saatlik HDTV kalitesinde bir videonun ya da üç buçuk saatlik 64 Mbit/s’lik Cinema 4K formatında bir videonun sığabileceği belirtiliyor. TDK’nm yaptığı bir diğer açıklamada ise tek yüzlü bir Blu-ray sürücüsüne, her katmanında 33 GB’lık veri olmak üzere, toplam 200 GB’lık veri sığabileceği belirtiliyor. Tüm bu açıklamaların dışında, Ritek tarafından ortaya çıkarıldığı üzere Blu-ray disklerin üzerine tam 250 GB veri depolanabiliyor. Disk üzerinde 10 katman kullanıldığı takdirde Blu-ray, bu devasa kapasiteye ulaşabiliyor. Buna karşılık ise HD-DVD’nin her katmanında 17 GB’a çıkılabildiği için bu teknolojinin ulaşabildiği son nokta 170 GB’ta kalıyor. Ne var ki şu an, optik sürücü teknolojisi ek katmanları okuyabilecek bir sürücü gözüne sahip olmadığından 250 GB’lık kapasitedeki diskleri kullanmak için biraz daha beklememiz gerekiyor.